เจ้าของหอพักที่ยังใช้สมุดจดหรือ Excel อยู่ มักเริ่มต้นด้วยการค้นหาคำว่า "โปรแกรมบริหารหอพักฟรี" เหตุผลก็เข้าใจได้ง่าย เพราะยังไม่แน่ใจว่าระบบจะช่วยได้จริงแค่ไหน และไม่อยากจ่ายเงินก่อนได้ลองใช้ แต่ของที่เขียนว่าฟรีมีหลายแบบมาก บางแบบฟรีตลอด บางแบบฟรีแค่ช่วงทดลอง บางแบบฟรีแต่ใช้ได้จำกัดจนทำงานจริงไม่ได้ ถ้าไม่ดูให้ดีตั้งแต่แรก อาจต้องเสียเวลาย้ายข้อมูลซ้ำอีกรอบตอนหอโตขึ้น
บทความนี้ไม่ได้เปรียบเทียบยี่ห้อใดโดยเฉพาะ แต่เป็นรายการสิ่งที่ควรเช็กก่อนเลือกโปรแกรมฟรีสำหรับหอพัก เอาไปไล่ดูกับตัวเลือกที่คุณกำลังพิจารณาอยู่ได้เลย
ฟรีแบบไหน ต้องถามให้ชัดตั้งแต่ต้น
คำว่าฟรีบนหน้าเว็บไซต์ครอบคลุมได้หลายความหมาย ก่อนสมัครควรหาคำตอบให้ได้ว่าตัวเลือกที่คุณดูอยู่เป็นแบบไหน
ฟรีตลอด แต่มีเพดาน เช่น จำกัดจำนวนห้องหรือจำนวนหอพัก ข้อดีคือรู้ล่วงหน้าว่าใช้ได้ถึงเมื่อไหร่ เหมาะกับหอเล็กที่ไม่ได้วางแผนขยายเร็ว
ฟรีช่วงทดลอง ใช้ได้เต็มรูปแบบช่วงหนึ่ง แล้วต้องจ่ายหรือถูกปิดฟีเจอร์ ควรดูว่าหลังหมดช่วงทดลองแล้วข้อมูลที่กรอกไปยังอยู่ไหม และระบบเรียกเก็บเงินอัตโนมัติหรือเปล่า
ฟรีแต่ฟีเจอร์หลักถูกล็อก เช่น ออกบิลได้แต่ส่งให้ผู้เช่าไม่ได้ หรือดูรายงานไม่ได้ แบบนี้ใช้งานจริงไม่คล่อง ควรลองทำงานประจำเดือนให้ครบรอบหนึ่งก่อนสรุปว่าพอใช้
คำถามที่ควรเขียนใส่กระดาษแล้วหาคำตอบให้ครบมีดังนี้
- ฟรีตลอดหรือฟรีช่วงทดลอง
- จำกัดจำนวนห้อง จำนวนหอพัก หรือจำนวนผู้ใช้อย่างไร
- ต้องใส่บัตรเครดิตตอนสมัครหรือไม่
- เมื่อถึงเพดานแล้วจะเกิดอะไรขึ้น ระบบหยุดทำงานทันที หรือแค่เพิ่มห้องใหม่ไม่ได้
- มีค่าธรรมเนียมแอบแฝง เช่น คิดเปอร์เซ็นต์จากค่าเช่า หรือคิดต่อผู้เช่าหนึ่งราย หรือไม่
ข้อสุดท้ายสำคัญมาก เพราะบางบริการที่ไม่เก็บค่าสมาชิกรายเดือนไปหากำไรจากช่องทางอื่นแทน อ่านเงื่อนไขหน้าราคาให้ละเอียดก่อนตกลงใช้
ฟีเจอร์ที่หอพักต้องใช้ทุกเดือน
โปรแกรมที่ฟรีแต่ไม่ช่วยงานประจำเดือน ก็แทบไม่ต่างจากสมุดจด ลองนึกถึงงานที่คุณทำซ้ำทุกรอบบิล แล้วเช็กว่าโปรแกรมทำสิ่งเหล่านี้ได้หรือไม่
ออกบิลและใบแจ้งหนี้ รวมค่าเช่า ค่าน้ำ ค่าไฟ และค่าใช้จ่ายอื่นในใบเดียว ไม่ต้องคำนวณเองทีละห้อง
จดมิเตอร์น้ำไฟ งานนี้กินเวลามากที่สุดของหลายหอ ลองดูว่าระบบคำนวณหน่วยที่ใช้จากเลขครั้งก่อนให้อัตโนมัติไหม และเก็บประวัติย้อนหลังรายห้องไว้หรือเปล่า เพราะเวลาผู้เช่าสงสัยค่าไฟ ประวัติเลขมิเตอร์คือหลักฐานที่ช่วยคุณได้มากที่สุด
บันทึกการชำระเงินและติดตามห้องค้างชำระ ควรเห็นได้ในหน้าเดียวว่าห้องไหนจ่ายแล้ว ห้องไหนยังไม่จ่าย ถ้าต้องไล่เปิดทีละห้อง ก็ไม่ได้ประหยัดเวลากว่า Excel เท่าไร
จัดการสัญญาและข้อมูลผู้เช่า เก็บข้อมูลห้อง ผู้เช่า และสัญญาไว้ที่เดียว แทนที่จะกระจายอยู่ในไฟล์และกระดาษหลายที่
แจ้งผู้เช่าได้สะดวก ผู้เช่าส่วนใหญ่ใช้ LINE อยู่แล้ว ระบบที่แจ้งบิลผ่านช่องทางที่ผู้เช่าเปิดอ่านทุกวันมักลดการตามทวงได้ แต่ควรเช็กว่าฟีเจอร์นี้อยู่ในแพ็กเกจฟรีหรือเป็นฟีเจอร์เสียเงิน เพราะหลายระบบแยกส่วนนี้ออกไปเป็นแพ็กเกจที่สูงกว่า
ลองสมมติว่าหอของคุณมีสิบห้อง ถ้าเดือนหนึ่งต้องจดมิเตอร์สิบห้อง คำนวณสิบบิล ส่งสิบข้อความ และไล่เช็กยอดโอนอีกสิบรายการ การมีระบบที่ทำงานเหล่านี้ต่อเนื่องกันได้จะช่วยลดเวลาและลดความผิดพลาดชัดเจน ส่วนจะประหยัดไปได้กี่ชั่วโมงขึ้นอยู่กับวิธีทำงานเดิมของแต่ละหอ ลองจับเวลาจริงดูจะตอบได้ดีกว่าการเดา
ข้อมูลของคุณต้องเป็นของคุณ ส่งออกได้และนำเข้าได้
ประเด็นที่คนมักมองข้ามตอนเลือกโปรแกรมฟรีคือเรื่องข้อมูล ถ้าวันหนึ่งคุณอยากย้ายระบบ หรือหอโตจนต้องเปลี่ยนแพ็กเกจ ข้อมูลที่กรอกไว้ต้องไม่ติดอยู่ในระบบเดิม
ควรเช็กสองเรื่อง
ส่งออกข้อมูลได้ไหม ดูว่ามีปุ่มดาวน์โหลดเป็นไฟล์ที่เปิดต่อได้ เช่น Excel หรือ PDF หรือเปล่า รายงานบัญชีและเอกสารที่ต้องใช้ตอนยื่นภาษีก็ควรดึงออกมาได้โดยไม่ต้องรวมเองใหม่ เรื่องภาษีโดยเฉพาะ ควรปรึกษาผู้เชี่ยวชาญด้านภาษีว่าต้องเตรียมเอกสารอะไรบ้าง โปรแกรมช่วยรวบรวมข้อมูลให้ได้ แต่ไม่ได้แทนคำแนะนำเฉพาะราย
นำเข้าข้อมูลเดิมได้ไหม ถ้าคุณมีรายชื่อห้องและผู้เช่าใน Excel อยู่แล้ว การนำเข้าจากไฟล์ CSV ตอนเริ่มใช้งานช่วยประหยัดเวลาพิมพ์ใหม่ทีละห้อง ถ้าระบบไม่มีทางนำเข้า ก็ต้องกรอกเองทั้งหมด ซึ่งยิ่งห้องเยอะยิ่งเสียเวลา
แนะนำให้ลองกรอกข้อมูลจริงสักสองสามห้องก่อน แล้วลองส่งออกดูว่าไฟล์ที่ได้ใช้งานต่อได้จริงไหม อย่าเพิ่งกรอกทั้งหอแล้วค่อยมารู้ทีหลังว่าเอาข้อมูลออกไม่ได้
เพดานห้องและค่าใช้จ่ายเมื่อหอโตขึ้น
โปรแกรมฟรีเกือบทุกที่มีเพดาน ประเด็นคือเพดานนั้นสมเหตุสมผลกับหอของคุณหรือไม่ และถ้าวันหนึ่งต้องจ่าย ราคาเป็นอย่างไร
ตัวอย่างจากหน้าราคาของ RentHubX ที่เราเปิดดูได้เองเพราะเป็นระบบของเรา แพ็กเกจ Starter ใช้ฟรีตลอด รองรับสูงสุด 20 ห้องและ 1 หอพัก ไม่ต้องใช้บัตรเครดิต และมีการออกบิล จดมิเตอร์น้ำไฟ จัดการห้อง สัญญา ผู้เช่า รวมถึงลงประกาศหาผู้เช่าได้ ส่วนฟีเจอร์แจ้งบิลผ่าน LINE อัตโนมัติ ผู้เช่าแจ้งซ่อมและส่งสลิปผ่าน LINE อยู่ในแพ็กเกจ Pro ราคา 499 บาทต่อเดือน และมีแพ็กเกจ Business ราคา 990 บาทต่อเดือนสำหรับหลายหอพักหรือหลายสาขา บัญชีใหม่ยังได้ทดลองฟีเจอร์ทั้งหมด 30 วัน และหลังจากนั้นถ้าไม่อัปเกรด บัญชีจะกลับมาที่แพ็กเกจฟรีโดยข้อมูลไม่หาย รายละเอียดล่าสุดดูได้ที่หน้าราคาแพ็กเกจ
ตัวเลขเหล่านี้ยกมาเพื่อให้เห็นว่าข้อมูลที่ควรหาให้ได้จากทุกเจ้ามีหน้าตาแบบไหน คือเพดานชัด ราคาขั้นถัดไปชัด และบอกชัดว่าเกิดอะไรขึ้นเมื่อถึงเพดาน ถ้าตัวเลือกที่คุณดูอยู่ไม่บอกข้อมูลเหล่านี้ตรงๆ ควรถามก่อนสมัคร
เมื่อมองการเติบโตของหอ ให้ลองถามตัวเองสามข้อ
- ตอนนี้มีกี่ห้อง และมีแผนเพิ่มตึกหรือเปิดสาขาใน 1-2 ปีข้างหน้าหรือไม่
- ฟีเจอร์ที่ต้องใช้จริงอยู่ในแพ็กเกจฟรีครบหรือเปล่า
- ถ้าต้องจ่าย ค่าใช้จ่ายรายเดือนเทียบกับเวลาที่ประหยัดได้แล้วคุ้มไหม
เว็บประกาศหาผู้เช่า ตัวช่วยที่หลายคนลืมเทียบ
โปรแกรมบริหารหอพักส่วนใหญ่ช่วยให้ทำงานภายในหอเร็วขึ้น แต่ไม่ได้ช่วยหาผู้เช่าให้ ถ้าหอของคุณมีห้องว่างอยู่เป็นประจำ ลองดูว่าระบบที่เลือกมีช่องทางลงประกาศหรือเชื่อมกับเว็บค้นหาหอพักด้วยไหม ถ้ามี ห้องว่างจะอัปเดตตามสถานะห้องในระบบโดยไม่ต้องแก้ประกาศซ้ำ และควรเช็กด้วยว่าเก็บค่านายหน้าหรือไม่
สำหรับ RentHubX การลงประกาศหอพักฟรีทุกแพ็กเกจ ไม่มีค่านายหน้า และผู้สนใจเช่าติดต่อเจ้าของโดยตรง ลองดูขั้นตอนและสิ่งที่ต้องเตรียมได้ที่หน้าลงประกาศฟรี
สรุป เช็กลิสต์ก่อนตัดสินใจ
ก่อนเลือกโปรแกรมบริหารหอพักฟรี ลองไล่ตามนี้
- รู้ชัดว่าฟรีแบบไหน ฟรีตลอด ฟรีช่วงทดลอง หรือฟรีแบบล็อกฟีเจอร์
- เพดานจำนวนห้องและจำนวนหอพักเพียงพอกับหอของคุณ
- ไม่มีค่าธรรมเนียมแอบแฝง เช่น หักเปอร์เซ็นต์จากค่าเช่า
- ออกบิล จดมิเตอร์ ติดตามห้องค้างชำระ ได้ครบในแพ็กเกจที่ใช้
- ส่งออกข้อมูลได้ และนำเข้าข้อมูลเดิมได้
- รู้ราคาขั้นถัดไปล่วงหน้า ไม่ใช่มารู้ตอนติดเพดาน
- ลองใช้งานจริงครบหนึ่งรอบบิลก่อนย้ายข้อมูลทั้งหมด
การเริ่มจากของฟรีเป็นวิธีที่สมเหตุสมผลสำหรับหอเล็ก ขอแค่เลือกให้รอบคอบพอที่วันหนึ่งหอโตขึ้นแล้วไม่ต้องรื้อทุกอย่างใหม่ ถ้าอยากลองดูว่าระบบแบบนี้เหมาะกับหอของคุณไหม เริ่มใช้งานฟรีได้ที่นี่ ไม่ต้องใช้บัตรเครดิต